İçeriğe geç
Sakarya Damga
Sakarya26 Ekim, Pazartesi
Ekonomi

4,57 trilyon liralık e-ticaret hacmine yapay zekalı katalog ve sepet entegrasyonu

Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2025 yılında 4,57 trilyon liraya ulaşan Türkiye e-ticaret pazarında Fiberport, yapay zeka modelleriyle doğrudan konuşabilen katalog ve sepet entegrasyonunu hayata geçirdi.

4,57 trilyon liralık e-ticaret hacmine yapay zekalı katalog ve sepet entegrasyonu

Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2025 yılında yüzde 52,2 büyüme kaydederek yaklaşık 4,57 trilyon liraya ulaşan ve dolar bazında yüzde 29 artışla 115 milyar doları aşan Türkiye e-ticaret pazarı için yeni bir yapay zeka çözümü devreye alındı. Söz konusu teknoloji, çevrim içi mağazalardan alışveriş yapan tüketicilerin tam ürün adı, parça kodu ya da karmaşık teknik terimleri bilmediği alışveriş senaryoları düşünülerek hazırlandı. Müşteriler taleplerini günlük konuşma diliyle aktarırken, yapay zeka alışveriş asistanı bu anlatımları doğrudan mağaza veri tabanındaki teyitli teknik özelliklerle eşleştiriyor. Girilen açıklamalar yetersiz kaldığında asistan rastgele tahminler yürütmek yerine ebat, cihaz modeli ve kullanım amacına ilişkin eksik detayları soru yönelterek topluyor. Ürünlerin fiyatı, stok durumu ve kampanya parametreleri sohbet geçmişi kayıtlarından değil, işletmenin kendi canlı veri tabanından sorgulanıyor.

Yazılım sektöründe faaliyet gösteren Fiberport, hayata geçirdiği ChatGPT e-ticaret entegrasyonu çözümünü basit bir sohbet robotu olmanın ötesinde, sanal mağazadaki reel verilerle temas kuran doğrudan bir ticaret köprüsü şeklinde tanımlıyor. Şirket, yapay zeka uygulamaları vasıtasıyla alışveriş deneyimini başlatan Türkiye’nin ilk yazılım firması olduğunu ifade ediyor.

Uluslararası standartlar ve ödeme süreçlerinin ayrıştırılması

Sunulan hizmetin ödeme kurgusu, global teknoloji platformlarındaki dönüşümlerle birebir örtüşüyor. OpenAI, Mart 2026 tarihinde paylaştığı açıklamada ChatGPT içindeki Instant Checkout özelliğinin ilk sürümünün gereken operasyonel esnekliği veremediğini bildirmiş, önceliği ürün arama süreçlerine yönlendirerek satıcıların kendi tahsilat sayfalarını kullanmasının önünü açmıştı. Benzer biçimde Google da Ocak 2026’da Shopify iş birliğiyle hazırladığı Universal Commerce Protocol’ü (UCP) duyurmuş, Gemini ve AI Mode üzerinden ödeme alma fonksiyonunu ilk etapta yalnızca ABD pazarındaki uygun satıcılara açmıştı.

Türkiye pazarındaki işletmeler için sohbet penceresinde ödeme yapılmasını beklemek yerine ürün tespiti ve sepet oluşturma aşamalarını yapay zekaya devreden, tahsilat sürecini ise sanal mağazada tamamlayan yaklaşım Fiberport tarafından öncelikli model olarak öneriliyor. Bu yöntem şirket tarafından "Ürünü beraber seçelim, kasada bildiğiniz güvenli ödeme ekranına geçelim" ifadeleriyle tanımlanıyor. Bu sayede firmanın sanal POS sözleşmeleri, kargo opsiyonları, adres doğrulama ve faturalandırma altyapıları mevcut işleyişini koruyor.

Platform hesabı, ülke ve finansal altyapı uygunluk gösterdiğinde satın alma adımlarının bir kısmının diyalog esnasında yapılması ikinci bir seçenek olarak ele alınıyor. Şirket bu sürecin sıradan bir API anahtarı eklenerek çözülemeyeceğini, tahsilat provizyonları, sipariş teyidi, başarısız denemeler, iptal ve iade süreçlerinin testlerden geçmesi gerektiğini vurguluyor. ChatGPT, Google Gemini, Claude, Microsoft Copilot ve Perplexity gibi sistemlerin aynı teknik altyapıya ve ödeme yeteneklerine sahip olmaması nedeniyle proje kapsamı her mağaza özelinde uygulama türü, ülke, hesap ve ödeme kuruluşu şartlarına göre belirleniyor. İlgili platform isimleri ise onaylı bir ortaklık veya hazır bir ürün modülü olarak değil, teknik değerlendirme alanları şeklinde tanımlanıyor.

Entegrasyon çerçevesinde devreye alınabilen işlemler şu başlıkları içeriyor:

  • Ürün arama ve karşılaştırma. Ürün adı, kategori, marka, teknik özellik ya da kullanım amacına göre arama yapılıyor. Karşılaştırmalar yalnızca katalogda gerçekten bulunan bilgilerle hazırlanıyor, eksik veri gizlenmiyor.
  • Güncel fiyat, stok ve müşteriye özel koşullar. Fiyat, para birimi, kampanya ve stok için mağaza sistemi esas alınıyor. Bayiye özel iskonto, asgari sipariş ve farklı fiyat listeleri müşterinin kimliği ve yetkisi doğrulandıktan sonra uygulanıyor.
  • Sepet hazırlama. Desteklenen bağlantılarda seçilen ürün ve adetlerle sepet oluşturuluyor. "Şundan iki tane daha ekle" gibi devam istekleri aynı alışveriş bağlamında karşılanıyor.
  • Sipariş, kargo ve iade talepleri. Müşteri doğrulaması ve izinler uygunsa sipariş durumu ve kargo takibi ilgili sistemin kaydıyla yanıtlanıyor. İade talebini kaydetmek ile para iadesini gerçekleştirmek ayrı yetkiler olarak tutuluyor.

Türkiye’deki ticari kurallar ve ödeme şartları da entegrasyonun doğrudan parçası kılınıyor. Türk lirası fiyatlandırmalar, KDV dahil ya da hariç tutarlar, taksit tablosu, havale indirimleri, ücretsiz kargo limitleri ve fatura gereksinimleri mağazanın kendi kurallarına göre şekilleniyor. Yapay zeka sistemi bağımsız olarak vade, indirim ya da sevkiyat tarihi taahhüt edemiyor. iyzico, PayTR ve banka sanal POS sistemleri yürürlükteki sözleşmeler kapsamında ele alınıyor ve kredi kartı numaraları diyalog metnine asla kaydedilmiyor. Siparişin tahsil edildiği bilgisi ödeme ekranının açılmasıyla değil, ödeme kuruluşunun ilettiği doğrulanmış sunucu bildirimiyle geçerlilik kazanıyor. Müşterinin web sayfasında geri gitmesi ya da internet kesintisi yaşaması halinde mükerrer tahsilat yapılmasını önlemek amacıyla tekilleştirme ve mutabakat kontrolleri uygulanıyor.

Altyapı koruma ilkeleri, protokoller ve hedef sektörler

Yeni hizmet modeli sanal mağazanın mevcut yazılımını değiştirmesini zorunlu kılmıyor. Shopify, WooCommerce, ikas, Ticimax, T-Soft ya da firmaya özel geliştirilen e-ticaret sitelerinde API erişimi, yetkilendirmeler, sunucu limitleri ve sepet yapıları inceleniyor. Fiberport, söz konusu yazılım adlarının her biri için hazır ve onaylı birer modül sunulduğu anlamının çıkarılmaması gerektiğini, bu isimlerin teknik inceleme kapsamını gösterdiğini belirtiyor.

Katalog bilgilerinin bir kaynakta, fiili stokların başka bir yazılımda, siparişlerin ise Excel dosyalarında işlendiği firmalarda ilk operasyon hangi verinin ana kaynak sayılacağını belirlemekle başlıyor. Yanlış stok adedini ya da süresi geçmiş fiyatı kullanıcıya daha hızlı sunan bir yapay zeka aracının mevcut sorunu ortadan kaldırmayacağı aktarılıyor. Bu sebeple e-ticaret mağazası ile ERP, muhasebe, ambar ve kargo sistemleri tek bir süreçte değerlendiriliyor.

Akıllı ticaret mimarisinde adı geçen protokoller birbiri yerine kullanılmıyor ve resmi standartlara göre seçiliyor:

Protokol · Geliştiren · Görevi

MCP (Model Context Protocol) · Anthropic · Uygun bir yapay zeka istemcisinin ürün sorgulama ya da sepet hazırlama gibi belirli araçları çağırabilmesini sağlayan bağlantı katmanı

ACP (Agentic Commerce Protocol) · OpenAI ve Stripe · ChatGPT ticaret entegrasyonlarında katalog ve satın alma sözleşmelerini tanımlayan açık standart

UCP (Universal Commerce Protocol) · Google, Shopify ile birlikte · Sepet, kimlik bağlama ve ödeme gibi ticaret yeteneklerini ortak bir yapıda sunmaya yönelik açık standart

Güvenlik prensiplerinde ürün arayan modül ile ödeme ve iade işlemlerini yürüten modüllerin yetki alanları ayrılıyor. OAuth yapısı, kapsam kısıtları, oturum ayrıştırma, hız eşikleri ve loglama süreçleri projeye göre entegre ediliyor. API gizli anahtarları kullanıcı tarayıcısına veya sohbet akışına aktarılmıyor. Aynı satın alma talebinin ikinci bir mükerrer işleme yol açmaması için idempotency anahtarları, webhook imza kontrolleri ve otomatik yeniden deneme protokolleri yürütülüyor. Ürün açıklamalarına yerleştirilen harici talimatlar da yetki yükseltme aracı olarak görülmüyor.

Model özellikle şu dört ticari alanda verimlilik sağlıyor:

  • Yedek parça ve teknik ürün satıcıları. "Bende şu model var, hangi parça uyar?" sorusunu ürün kimliği ve doğrulanmış uyumluluk kayıtlarıyla yanıtlamak isteyen işletmeler.
  • Bayiye ve toptan satış yapan işletmeler. Müşteriye özel fiyat listeleri, asgari adet ve teklif süreçlerini yetkiyle yönetmek isteyenler. Bu senaryoda her konuşmanın kartla ödemeyle bitmesi gerekmiyor, doğrulanmış bir teklif talebi de geçerli sonuç sayılıyor.
  • Geniş ürün kataloğu olan mağazalar. Müşterinin filtrelerde kaybolmadan ölçü, özellik ve kullanım amacıyla ürün bulmasını isteyenler.
  • Yoğun satış sonrası soru alan işletmeler. Sipariş ve kargo sorularını doğrulanmış kayıtlarla yanıtlamak, gerektiğinde konuşmayı insan ekibe aktarmak isteyenler.

Katalog verisi dağınık olan firmalarda kurulum doğrudan yapay zeka entegrasyonuyla değil, varyant, eksik özellik ve kimliklendirme problemlerinin çözülmesiyle başlatılıyor. Hizmetin referans projesi olarak paylaşılan MakineUstası çalışması bu hazırlığın yürütülüş biçimini ortaya koyuyor. Şirketin 2019 yılından itibaren geliştirdiği hırdavat ve elektrikli el aletleri odaklı platformda cihaz modeli, teknik parça şeması ve uyumlu bileşen ilişkileri birlikte kurgulanıyor. Yapay zeka tabanlı keşif altyapısı bu veri altyapısı üzerine inşa ediliyor. Detaylı teknik bilgi ve entegrasyon kapsamı fiberportglobal.com platformundan paylaşıma açılıyor.

Kurulum aşamaları pilot adımlarla yürütülüyor:

  • Mevcut mağazanın altyapısı, kataloğu, stok kaynağı, ödeme kuruluşu, hedef ülkesi ve kullanıcı senaryosu inceleniyor.
  • Eksik özellikler, varyantlar, eski fiyatlar ve ürün kimliği sorunları belirleniyor.
  • Sınırlı bir ürün grubunda gerçek müşteri sorularıyla arama ve öneri doğruluğu test ediliyor.
  • Sepet ve ödeme bağlantısı test ödeme ortamında doğrulanıyor, gerçek satışa geçiş ayrıca onaylanıyor.
  • Yayına alınan sistem için hata izleme, katalog güncellemeleri, maliyet sınırları ve platform sürüm değişikliklerini kapsayan bakım düzeni kuruluyor.

Entegrasyonun performansı salt sohbet adetleriyle ölçümlenmiyor. Ürün bulma, sepete ürün ekleme, tahsilat başlangıcı ve nihai sipariş adımları arasındaki gerçek akış analiz ediliyor ve tahsilat tamamlanmadan dönüşüm sayılmıyor. Şirket, teknik altyapı kurulumunun ya da veri paylaşımının ürünlerin doğrudan ChatGPT veya Gemini üzerinde tavsiye edileceği veya satılacağı yönünde bir garanti oluşturmadığını net olarak vurguluyor. Proje süresi ve bütçesi veri sağlığına, mağaza yazılımının bağlantı kapasitesine, seçilen platformlara, ödeme adımlarına ve güvenlik ihtiyaçlarına göre şekilleniyor. Maktu bir fiyatlandırma yerine her mağazanın operasyonu incelenerek aşamalı bir çalışma takvimi çıkarılıyor.

Kurumsal yapı ve iletişim bilgileri

Fiberport markası, Starline Yapay Zeka Yazılım ve Uzay Teknolojileri A.Ş. çatısı altında faaliyet gösteriyor. Sektörde 26 yıllık teknoloji geçmişine sahip olan firma; teknik servis operasyonları, mali müşavirlik, yeme-içme sektörü otomasyonları, bayi ve müşteri yönetimi ile cari hesap süreçleri için kullanıma hazır yazılım sistemleri sunuyor. Bunun yanı sıra kurumlara özel yazılım geliştirme, web ve mobil uygulama projeleri, sistem ve API entegrasyonları, Linux sunucu altyapı yönetimi, teknik SEO optimizasyonu ile üretken yapay zeka modelleri, AI ajanları ve RAG mimarili kurumsal arama teknolojileri sağlıyor.

İletişim detayları:

Şirket: Starline Yapay Zeka Yazılım ve Uzay Teknolojileri A.Ş.

Marka: Fiberport

Web sitesi: fiberportglobal.com

Telefon ve WhatsApp: 0212 259 0 259

E-posta: [email protected]

Okumaya Devam Edin